https://journal.sidad.ir/ سیداد fa daily 1 Sat, 22 Nov 2025 00:00:00 +0330 Sat, 22 Nov 2025 00:00:00 +0330 https://journal.sidad.ir/article_236193.html ساخت‌وساز صنعتی‌سازی‌شده (Off-site Construction) به‌عنوان یکی از رویکردهای نوین صنعت ساختمان، بر تولید اجزای ساختمانی در محیط‌های کنترل‌شده کارخانه‌ای و نصب آن‌ها در محل پروژه تأکید دارد. این روش با افزایش بهره‌وری، بهبود کیفیت، کاهش زمان اجرا و صرفه‌جویی در هزینه‌های کلی پروژه، نقش مهمی در ارتقای پایداری اقتصادی و زیست‌محیطی ایفا می‌کند. پژوهش‌ها نشان می‌دهند که کاهش هدررفت مصالح، بهبود استانداردهای ساخت و افزایش مقاومت سازه‌ای از مهم‌ترین مزایای این رویکرد است. با این حال، پیاده‌سازی صنعتی‌سازی ساخت‌وساز در ایران با چالش‌هایی نظیر ضعف زنجیره تأمین داخلی، کمبود نیروی انسانی متخصص، محدودیت‌های لجستیکی، فقدان استانداردهای ملی و مقاومت فرهنگی در برابر روش‌های نوین مواجه است. نتایج بررسی‌ها حاکی از آن است که موفقیت این رویکرد در ایران مستلزم توسعه زیرساخت‌های صنعتی، آموزش تخصصی، تدوین قوانین حمایتی و بهره‌گیری از فناوری‌های نوین مانند BIM است. در صورت تحقق این الزامات، صنعتی‌سازی ساخت‌وساز می‌تواند به‌عنوان راهکاری مؤثر برای تحول صنعت ساختمان کشور مطرح شود. https://journal.sidad.ir/article_236196.html سدهای بتنی به‌عنوان زیرساخت‌های حیاتی، در برابر تغییرات اقلیمی با چالش‌های جدیدی همچون افزایش فراوانی خشکسالی‌ها و سیلاب‌های شدید مواجه شده‌اند که ایمنی و عملکرد آنها را تحت تأثیر قرار می‌دهد. این مقاله با تمرکز بر هم‌زمانی مخاطرات هیدرولوژیک و سازه‌ای، نشان می‌دهد که نوسانات شدید جریان آب می‌تواند موجب افزایش تنش، ترک‌خوردگی بتن، ناپایداری فونداسیون و افزایش احتمال شکست سد شود. رویکردهای نوین ارزیابی ایمنی مبتنی بر شبیه‌سازی هیدرومکانیکی، تحلیل ریسک و سناریوهای اقلیمی، امکان پیش‌بینی رفتار سد در شرایط بحرانی را فراهم می‌کنند. نتایج مطالعات نشان می‌دهد که تلفیق تحلیل سازه‌ای، داده‌های اقلیمی به‌روز، پایش هوشمند و مدیریت عملیاتی انعطاف‌پذیر، برای ارتقای ایمنی سدهای بتنی در شرایط اقلیمی آینده ضروری است. https://journal.sidad.ir/article_236197.html در سال‌های اخیر، ساختمان‌های Net-Zero به‌عنوان راهکاری مؤثر برای کاهش مصرف انرژی و انتشار گازهای گلخانه‌ای مطرح شده‌اند. این مقاله به بررسی نقش شبیه‌سازی انرژی مبتنی بر هوش مصنوعی در تحلیل و بهینه‌سازی عملکرد انرژی ساختمان‌های صفر انرژی می‌پردازد. الگوریتم‌های هوش مصنوعی با تحلیل داده‌های گسترده حاصل از حسگرها و سیستم‌های مدیریت انرژی، امکان پیش‌بینی دقیق مصرف، بهینه‌سازی همزمان سیستم‌های ساختمانی و ارزیابی سریع سناریوهای طراحی را فراهم می‌کنند. نتایج مطالعات نشان می‌دهد که استفاده از این رویکرد می‌تواند مصرف انرژی، هزینه‌های عملیاتی و انتشار کربن را به‌طور قابل‌توجهی کاهش دهد. با وجود چالش‌هایی مانند کیفیت داده و پیچیدگی مدل‌ها، ترکیب مدل‌های فیزیکی و هوش مصنوعی به‌عنوان راهکاری مؤثر معرفی می‌شود. در مجموع، شبیه‌سازی انرژی مبتنی بر AI ابزاری کلیدی برای دستیابی به ساختمان‌های پایدار و تحقق اهداف Net-Zero محسوب می‌شود. https://journal.sidad.ir/article_236198.html شبکه‌های انتقال آب به‌عنوان زیرساختی حیاتی، با چالش‌هایی نظیر فرسودگی لوله‌ها، افزایش تقاضا و دشواری پایش مواجه‌اند. روش‌های سنتی پایش، به دلیل هزینه بالا، زمان‌بر بودن و محدودیت دسترسی، کارایی لازم را ندارند. در این راستا، ربات‌های بازرسی زیرسطحی به‌عنوان راهکاری نوین، امکان پایش غیرمخرب، مستمر و دقیق شبکه‌های آب را فراهم کرده‌اند. این ربات‌ها با بهره‌گیری از حسگرهای پیشرفته، دوربین‌های دقیق و الگوریتم‌های هوشمند مبتنی بر هوش مصنوعی، قادر به شناسایی نشت، خوردگی و آسیب‌های ساختاری بدون نیاز به حفاری هستند. اتصال این سامانه‌ها به فناوری‌های IoT، رایانش ابری و تحلیل داده‌های کلان، زمینه مدیریت پیشگیرانه و تصمیم‌گیری هوشمند را فراهم می‌کند. اگرچه پیاده‌سازی این فناوری با چالش‌هایی نظیر هزینه اولیه و پیچیدگی عملیاتی همراه است، اما تحلیل‌های اقتصادی نشان می‌دهد که کاهش هدررفت آب و هزینه‌های نگهداری، توجیه‌پذیری بلندمدت بالایی دارد. در مجموع، ربات‌های زیرسطحی نقش مؤثری در افزایش بهره‌وری، کاهش خسارات و ارتقای پایداری شبکه‌های آب شهری ایفا می‌کنند و می‌توانند الگویی برای مدیریت هوشمند سایر زیرساخت‌های شهری باشند.